เรื่อง : ภัสรา จีระภัทรกุล
ศาสตร์ศิลปะแห่งการเล่าเรื่องด้วยภาพอย่างภาพยนตร์มักถูกตั้งคำถามเรื่อง ‘ความสมจริง’
ทั้งบทภาพยนตร์ที่สมเหตุสมผล การแสดงที่ทำให้เชื่อว่านักแสดงคือตัวละครนั้นๆ เสียงประกอบฉากที่ทำให้คนดูมีความรู้สึกร่วมกับเรื่องราว รวมไปถึงสิ่งสำคัญอีกอย่างหนึ่งคือ ‘แสง’ องค์ประกอบที่เปรียบเสมือนพู่กันจรดลงบนผืนผ้าใบ แต่งเติมสีสัน สร้างอารมณ์และความเชื่อให้สารในภาพยนตร์
หลายครั้งผู้ชมคงเคยเห็นโคมไฟหรือแหล่งกำเนิดแสงอื่น ๆ ที่ปรากฏบนเฟรมภาพยนตร์ วันนี้ Varasarn Press จะพาทำความรู้จัก ‘Practical light’ แหล่งแสงที่ช่วยสร้างสีสัน เติมแต่งความสว่าง และจูงมือทุกท่านท่องไปยังโลกภาพยนตร์ที่ความสมจริงเป็นองค์ประกอบสำคัญต่อความเชื่อของผู้ชม
.
Practical light คืออะไร?
‘Practical light’ เป็นคำเรียกไฟประกอบในฉากภาพยนตร์ เช่น โคมไฟ จอโทรศัพท์ เปลวไฟจากเทียน หรือแม้แต่แสงพระจันทร์หรือพระอาทิตย์ที่สาดเข้ามาทางหน้าต่าง Practical light จึงถูกใช้เป็นทั้งพร็อปประกอบฉาก เป็นแหล่งกำเนิดแสงเพื่อสร้างที่มาที่ไปของแสงในเฟรม และเป็นแสงที่สร้างมิติ ทำให้เห็นความตื้นลึกของพื้นที่ในฉาก อีกทั้งยังเป็นแสงที่สร้างบรรยากาศในเฟรมภาพยนตร์ด้วย
ภาพประกอบจาก : https://www.youtube.com/watch?v=WBnUFrdLgN0
About Time, Richard Curtis (2013)
ภาพข้างต้นจากภาพยนตร์เรื่อง About Time (2013) ที่ ‘ทิม’ พระเอกหนุ่มได้ตกหลุมรัก ‘แมรี่’ ตั้งแต่แรกพบ และรอพบเธอหน้าร้านเพื่อขอเบอร์โทร ผู้ชมได้เห็นตัวละครชายหญิงที่มีอาการขัดเขินบนถนนในยามค่ำคืนที่มีแสงสีเหลืองอุ่น ๆ ที่สร้างบรรยากาศอบอุ่นแสนโรแมนติก จากโคมไฟหน้าร้านค้าและเสาไฟริมถนน
ภาพประกอบจาก : https://www.youtube.com/watch?v=tbVGLdQJY-s
Thanksgiving, Eli Roth (2023)
หรือจะเป็นฉากสยองขวัญที่ตัวละครหลายคนถูกจับมัดไว้กับเก้าอี้ที่โต๊ะอาหารในวันขอบคุณพระเจ้าจากภาพยนตร์เรื่อง Thanksgiving (2023) ที่มีแสงไฟจากเพียงโคมไฟและเปลวเทียนบนโต๊ะ เป็นการนำสายตาให้ผู้ชมมองไปยังวัตถุที่สว่างกลางโต๊ะ และความมืดรอบฉากสร้างความกดดัน และความน่ากลัวให้กับฉากนี้อีกด้วย
.
แล้ว Practical light สำคัญไฉน?
Practical light มักถูกใช้ในฐานะพร็อปตกแต่งฉากในงานภาพยนตร์ หรือเป็นแหล่งกำเนิดแสงหลักในเฟรมภาพ แต่บางครั้งแสงก็มีความสว่างไม่มากพอที่จะทำให้เห็นรายละเอียดที่ผู้กำกับต้องการจะนำเสนอ จึงมักถูกใช้เพื่อสร้างบรรยากาศให้ภาพมีมิติมากขึ้น ทำให้ผู้ชมเห็นระยะของพื้นที่ บรรยากาศรอบ ๆ ด้าน
ภาพประกอบจาก : https://film-grab.com/2024/02/19/she-came-to-me/
She came to me, Rebecca Miller (2023)
งานสำคัญหลัก ๆ ของ Practical light คือการถูกใช้เป็นพร็อปประกอบฉากเพื่อสร้างชีวิต และความสมจริงให้กับฉาก เช่นภาพข้างต้นจากภาพยนตร์โรแมนติกเรื่อง She came to me (2023) ที่มีโคมไฟวางตั้งบนโต๊ะทำงานของจิตแพทย์สาว เช่นเดียวกับโต๊ะทำงานที่บ้านของผู้ชมหลายๆ ท่านที่รับชมอยู่
ภาพประกอบจาก ：https://film-grab.com/2024/03/04/poor-things/
Poor Things, Yorgos Lanthimos (2023)
หรือจะเป็นเปลวเทียนหลายเล่ม และโคมไฟระย้าเหนือโต๊ะทานอาหารอลังการจากภาพยนตร์เรื่อง Poor Things (2023) ที่เป็นทั้งแหล่งกำเนิดแสงหลักของเฟรมภาพ และเป็นของตกแต่งฉากที่บอกถึงฐานะของตัวละครภายในเรื่องได้อีกด้วย ซึ่งหากขาด Practical light เหล่านี้ในฐานะพร็อปประกอบฉากก็คงทำให้ความเชื่อที่ผู้ชมมีต่อ Story World ของภาพยนตร์หายไป
ภาพประกอบจาก : https://film-grab.com/2023/05/01/the-whale/
The Whale, Darren Aronofsky (2022)
ภาพจากเรื่อง The Whale (2022) ภายในห้องรับแขกของ ‘ชาร์ลี’ ที่ปิดม่านทุกบานจนแสงแทบไม่ลอดผ่านหน้าต่างเข้ามา แต่มีโคมไฟตั้งอยู่ตามจุดต่างๆ เพื่อให้แสงสว่างภายในห้อง โดยฉากที่ชาร์ลีนั่งอ่านเรียงความอยู่คนเดียวในห้อง มีเพียงแสงบางๆ จากโคมไฟตั้งโต๊ะที่สาดกระทบที่ใบหน้าด้านซ้ายของชาร์ลี และแสงไฟจากครัวที่ทำให้ผู้ชมได้เห็นสภาพแวดล้อมภายในห้อง
.
อีกหนึ่งหน้าที่สำคัญของ Practical light คือการเป็นแหล่งกำเนิดแสง ที่ทำหน้าที่ให้ข้อมูลผู้ชมว่าพื้นที่นี้มีแสงจากส่วนไหนบ้าง ดังนั้นการเติมแหล่งกำเนิดแสงเข้าไปเพื่อบอกความสมเหตุสมผลในทิศทางที่แสงส่องเข้ามา และช่วยให้ผู้ชมมองเห็นองค์ประกอบหลักชัดขึ้น ย่อมทำให้ผู้ชมรู้สึกเชื่อ แม้ไม่ได้เห็นดวงไฟอยู่ในเฟรมแล้วก็ตาม
ภาพประกอบจาก :https://www.netflix.com
เด็กหอ, ทรงยศ สุขมากอนันต์ (2006)
ดังเช่นภาพจากภาพยนตร์เรื่อง เด็กหอ (2006) ฉากที่ ‘ชาตรี’ นั่งดูโทรทัศน์คนเดียวในความมืด จะเห็นได้ว่าเมื่อภาพรับหน้าชาตรีก็ยังมีแสงที่สาดเข้ามาเพื่อให้เห็นใบหน้าของตัวละครได้ชัด ซึ่งผู้ชมจะรับรู้ได้ว่าเป็นแสงจากจอโทรทัศน์ โดยที่ไม่ต้องมีโทรทัศน์อยู่ในเฟรมภาพ
.
แม้ว่าแสงจะเป็นเพียงองค์ประกอบจาง ๆ ที่กระจายอยู่โดยรอบ แต่หากเปรียบเฟรมภาพยนตร์เป็นผืนผ้าใบขนาดใหญ่ที่ถูกแต่งแต้มไปด้วยเรื่องราวและความหมายที่ผู้กำกับต้องการนำเสนอ เช่นนั้นแล้ว บทภาพยนตร์ งานภาพ การตกแต่งฉาก เสียงดนตรีประกอบ และนักแสดงก็เปรียบเสมือนภาพวาดอันวิจิตรที่ถูกวาดลงบนผืนผ้าใบ โดยมี ‘Practical light’คอยช่วยแต่งเติมสีสันและแสงเงาเพื่อสร้างความความรู้สึก ความเชื่อ รวมถึงความสมจริงที่พาผู้ชมดำดิ่งสู่โลกแห่งภาพยนตร์ไปด้วยกัน
ความรู้สึกของคุณหลังอ่านบทความนี้เป็นอย่างไร ?
ถูกใจ
รักเลย
ตลก
เศร้า
โกรธ
